آیه ۳۴سوره نساء با امر به «ضرب» زنان، در ظاهر با گفتمان کرامت بخش و عدالتمحور قرآن نسبت به زنان در تعارض مینماید. این مسئله، همواره محل چالشی جدی برای مفسران، اندیشمندان مسلمان و منتقدان بیرونی بوده است. پژوهش حاضر، با رویکردی تحلیلی و با بهرهگیری از روش تلفیقی تفسیر اجتهادی جامع (استناد به ادلهی لغوی، قرآنی، روایی و تاریخی) و زبانشناسی فرهنگی، به بازخوانی این مفهوم پرداخته است. یافتهها حاکی از آن است که قرآنکریم در مواجهه با این هنجار ریشهدار و خشن در جامعه جاهلی، از یک روششناسی تدریجیِ نظاممند بهره برده است. این روش در گام نخست، با حفظ واژه، ماهیت عمل را از خشونت فیزیکیِ نامحدود به کنشی بسیار محدود و فاقد آسیب جسمانی تعدیل نمود. در گام بعد، با ایجاد شبکهای از راهکارهای حقوقی، اخلاقی و اقتصادی، زمینه گذار جامعه را از الگوی خشونتآمیز به سمت نظام حقوقی متقابل در خانواده فراهم آورد. این مطالعه نشان میدهد که فرمان مذکور، نه تأیید خشونت، بلکه مصداقی عینی از مکانیسم حکیمانهی قرآن در اصلاح تدریجی ساختارهای فرهنگیِ پیچیده است.
رئیسی,مرضیه . (1405). ضرب زنان، به مثابه مصداقی از روششناسی تدریجی قرآن کریم؛ گذار از خشونت جاهلی به نظام حقوقی خانواده. (e29133). جستارهای ثقلین, (), e29133 doi: 10.48311/QHTS/qhts.2026.119080.82929
MLA
رئیسی,مرضیه . "ضرب زنان، به مثابه مصداقی از روششناسی تدریجی قرآن کریم؛ گذار از خشونت جاهلی به نظام حقوقی خانواده" .e29133 , جستارهای ثقلین, , , 1405, e29133. doi: 10.48311/QHTS/qhts.2026.119080.82929
HARVARD
رئیسی مرضیه. (1405). 'ضرب زنان، به مثابه مصداقی از روششناسی تدریجی قرآن کریم؛ گذار از خشونت جاهلی به نظام حقوقی خانواده', جستارهای ثقلین, (), e29133. doi: 10.48311/QHTS/qhts.2026.119080.82929
CHICAGO
مرضیه رئیسی, "ضرب زنان، به مثابه مصداقی از روششناسی تدریجی قرآن کریم؛ گذار از خشونت جاهلی به نظام حقوقی خانواده," جستارهای ثقلین, (1405): e29133, doi: 10.48311/QHTS/qhts.2026.119080.82929
VANCOUVER
رئیسی مرضیه. ضرب زنان، به مثابه مصداقی از روششناسی تدریجی قرآن کریم؛ گذار از خشونت جاهلی به نظام حقوقی خانواده. جستارهای ثقلین. 1405;():e29133. doi: 10.48311/QHTS/qhts.2026.119080.82929
